Tự do và kỷ luật trong nuôi dạy trẻ.

“Tự do” và “Kỷ luật” là 2 từ thường không bao giờ được sử dụng cùng nhau, ít nhất là trong việc nuôi dạy trẻ con. Vì thật nghịch lý khi mà người lớn vừa cho trẻ tự do trong khi vừa kỷ luật chúng. Người lớn vẫn luôn cho rằng phải kỷ luật nghiêm ngặt trẻ con thì chúng mới chịu nghe lời – điều đó có nghĩa là phải lấy hết đi sự tự do của chúng.  Nhưng tiến sĩ Maria Montessori đã phát hiện ra rằng, 2 yếu tố tự do và kỷ luật hoàn toàn có thể song hành cùng với nhau trong việc nuôi dạy trẻ.

Theo truyền thống thì ở nhà hay ở trường, thầy cô giáo và các bậc cha mẹ luôn có thiên hướng áp đặt kỷ luật lên con trẻ. Người lớn không hề quan tâm đến cảm xúc, suy nghĩ  của trẻ ra sao. Chúng phải răm rắp nghe theo lời cha mẹ, thầy cô. Nhưng phương pháp kỷ luật chính xác nhất lại là để trẻ tự kỷ luật chính bản thân mình. Đó chính là sự kỷ luật ở trong tâm thức của mỗi đứa trẻ. Tuy việc giáo dục để trẻ có thể tự biết cách kỷ luật chính mình mất nhiều thời gian hơn phương pháp truyền thống mà các bậc cha mẹ, thầy cô áp dụng hàng trăm năm qua nhưng về lâu dài thì việc ấy  sẽ có lợi hơn rất nhiều, có lợi cho chính những đứa trẻ và cả những người sống xung quanh chúng.

Sẽ thật vô ích khi người lớn cố gắng để bắt 1 đứa trẻ trong độ tuổi từ 1 đến 2 ngồi im một chỗ vì nó không thể kiểm soát và phối hợp được bộ não và cơ thể mình để tuân theo những mệnh lệnh của người lớn. Thay vì quát mắng thì người lớn hãy giúp đỡ và chăm sóc trẻ để chúng có thể tự học được tính tự kỷ luật mình. Thông qua các bài tập trong Montessori, qua việc giúp đỡ bố mẹ những công việc nhà, trẻ sẽ phát triển về thể chất, học cách kiểm soát và phối hợp các bộ phận trên cơ thể. Song song với mặt thể chất là tâm hồn, tinh thần, trí thức của trẻ. Khi làm các công việc đó, trẻ sẽ học cách tư duy qua việc tìm cách giải quyết các vấn đề, học cách quản lý thời gian, hoặc cách giao tiếp đối với những người xung quanh (có thể trẻ sẽ thể hiện những cảm xúc tích cực hoặc tiêu cực trong việc phản ứng, giao tiếp với người khác). Khi trao cho trẻ những tự do như vậy thì cũng cần phải có những giới hạn đề ra với chúng, đó có thể chỉ là những quy định đơn giản cho phép những hành vi nào của trẻ được chấp nhận, còn hành vi nào thì không. Và người lớn cần phải giải thích cho trẻ hiểu những quy định ấy theo 1 cách dễ dàng nhất, vì khi đã hiểu thấu đáo những lí do phía sau các quy tắc đó thì dù là trẻ con hay người lớn thì chúng ta cũng sẽ vui vẻ làm theo. Nếm trải những hậu quả của những hành động của mình 1 cách tự nhiên sẽ giúp trẻ học cách kết nối nguyên nhân với kết quả, qua đó dần giúp trẻ tư duy sâu sắc hơn, vì lường trước được những hậu quả có thể gây ra nên khi làm một việc gì đó, trẻ sẽ chọn cách khôn ngoan nhất.

Lúc đầu thì người lớn có thể đặt ra cách quy định, giới hạn với trẻ nhưng theo thời gian, chúng ta có thể cho trẻ nhiều tự do và trách nhiệm hơn. Các duy nhất để trẻ học cách đưa ra 1 quyết định có trách nhiệm thì đó chính là thông qua thực hành cuộc sống, bằng cách học qua những thử nghiệm và sai lầm của mình, chứ không phải đó là kỹ năng mà người lớn có thể dạy cho chúng. Và vì vậy, nhờ có tự do mà trẻ học được cách tự kỷ luật chính mình, học cách kiểm soát các hành động của cơ thể, học cách tư duy chín chắn trước khi đưa ra quyết định trước 1 vấn đề hạnh động nào đó, và quan trọng hơn là trẻ biết cách tôn trọng chính mình và những người xung quanh. Trẻ đã tự có trong tâm thức mình 1 kim chỉ nam cho những gì được coi là đúng, những gì được coi là sai mà không cần người lớn phải kỷ luật, trừng phạt hay đe dọa chúng.



(Được dịch bởi Dayconkieunhat.com. Mọi hành động copy, sao chép thông tin vui lòng ghi rõ trích dẫn từ Dayconkieunhat.com)

Trả lời